Thuis melkkefir maken: een stappenplan
Melkkefir is een frisse, romige gefermenteerde drank waarin mildzuur en zacht romig mooi samenkomen. Deze levende drank wordt gemaakt met melkkefirkorrels, ook wel het ‘yoghurt plantje’ genoemd.. Dat zijn culturen van melkzuurbacteriën en gisten die melk fermenteren tot kefir.
Het fijne is: melkkefir maken is verrassend simpel én goedkoop. Met maar twee ingrediënten en een vaste routine maak je thuis elke dag verse kefir. Hieronder lees je precies hoe je aan de slag gaat.
Waarom zelf kefir maken?
Kefir ligt inmiddels ook in de supermarkt, maar de naam is niet beschermd. Uit onderzoek van de Keuringsdienst van Waarde bleek dat veel van deze drankjes niet met echte melkkefirkorrels worden gemaakt. Daarmee missen ze ook de eigenschappen die kefir juist kefir maken. Zelf melkkefir maken betekent werken met levende korrels, volledige controle over het proces en een verse drank die vaak goedkoper en actiever is dan wat je kant en klaar koopt.
Wat heb je nodig?
- Levende melkkefirkorrels
- Dierlijke melk (bij voorkeur biologische volle melk)
- Een glazen pot
- Kaasdoek of vaatdoek
- Kunststof of houten lepel
- Kunststof zeef
- Kunststof mengkom
- Optioneel: fermentatie warmtematje voor in de winter
Stappenplan: zo maak je melkkefir
- Doe de melkkefirkorrels in een schone glazen pot. Gebruik 10x zoveel melk als het gewicht van de korrels (bijv. 10 g korrels + 100 ml melk).
- Denk de pot af met een kaasdoek of theedoek en elastiek. Zo komt er verse zuurstof bij, maar kan er geen viezigheid in de pot terecht komen.
- Optioneel: na 12 uur even doorroeren, dan komen alle korrels in contact met alle melk.
- Laat dit 24 fermenteren (idealiter tussen 21 en 23 graden. In de winter verloopt de fermentatie vaak trager en groeien de korrels minder; een fermentatie warmtematje kan helpen om de temperatuur stabiel te houden).
- Giet de inhoud van je pot door een kunststof zeef in een kunststof mengkom en roer de korrels rustig rond zodat de kefir goed door de zeef loopt.
- Giet de melkkefir in een fles of pot en bewaar in de koelkast (max. 1 week houdbaar, lekkerst binnen 4 dagen).
- Start weer bij stap 1.
Onder ideale omstandigheden groeien melkkefirkorrels 5-10% elke 24 uur. In theorie kun je dus je hele leven blijven kweken met dezelfde cultuur. De groei en structuur van je kefir is afhankelijk van 4 variabelen:
- Temperatuur: Melkkefir fermenteert het best bij een stabiele temperatuur tussen 20 en 24°C. Hoe lager de temperatuur, hoe minder snel de fermentatie en minder snel je korrels groeien. Is het structureel te koud in huis, dan kun je eventueel een speciaal warmtematje onder de pot gebruiken om de temperatuur stabiel te houden.
- Type melk: volle melk = dikkere kefir, magere melk = dunnere kefir.
- De verhouding: de vuistregel is 1 deel korrels op 10 delen melk. Minder melk = sneller klaar, meer melk = duurt langer voordat de kefir klaar is. Minder melk betekent ook minder groei, meer melk dus meer groei.
Proef, ruik en kijk vooral naar het gedrag van je kefir, en je zult vanzelf goede vrienden worden.
Waar vind ik verse korrels?
- De Kefir Club: wij verkopen verse kefirkorrels in de webshop (of complete startpakketten). Link naar de korrels.
- Via een kefir-buddy: Ken je iemand die al kefir maakt? Melkkefirkorrels blijven groeien en kunnen gedeeld worden. Vraag om wat korrels en je bent klaar om te starten!
Melkkefir en waterkefir, wat is het verschil?
Melkkefir is romig en friszuur en lijkt qua structuur op drinkyoghurt. Waterkefir is lichter, bruisender en doet meer denken aan een natuurlijke frisdrank.
Beide bevatten probiotica, maar de samenstelling van bacteriën en gisten is anders. Andere smaak, andere werking, andere toepassing.